Mang thai và sinh con tại Nhật Bản: quy trình, chi phí và quyền lợi cho người Việt

Mang thai và sinh con tại Nhật Bản: quy trình, chi phí và quyền lợi cho người Việt

4 tháng 9, 2026

Ngày càng nhiều thực tập sinh và lao động Việt trẻ lập gia đình và sinh con trong thời gian sinh sống tại Nhật Bản. Nắm rõ quy trình và quyền lợi sẽ giúp các gia đình trẻ chuẩn bị tốt hơn cả về giấy tờ lẫn tài chính.

  1. Đăng ký thai và nhận Sổ tay sức khỏe mẹ và bé Ngay khi biết có thai, hãy đến UBND phường/thành phố nơi đang cư trú để nộp "Đơn báo thai". Bạn sẽ được cấp Sổ tay sức khỏe mẹ và bé (Boshi Kenko Techo) — cuốn sổ theo dõi sức khỏe mẹ và bé xuyên suốt thai kỳ đến khi con vài tuổi — cùng với phiếu hỗ trợ chi phí khám thai định kỳ (thường khoảng 14 phiếu, mức hỗ trợ tùy từng thành phố). Thủ tục này áp dụng cho mọi cư dân, không phân biệt quốc tịch hay loại visa.
  1. Trợ cấp sinh con: 500.000 yên/bé Bảo hiểm y tế (dù là bảo hiểm xã hội công ty hay bảo hiểm quốc dân) không chi trả chi phí sinh thường như một bệnh, nhưng sẽ hỗ trợ khoản "Trợ cấp sinh con" (Shussan Ikuji Ichijikin) hiện ở mức 500.000 yên mỗi bé (488.000 yên nếu bệnh viện không tham gia chế độ bồi thường y tế sản khoa). Nên chọn "chế độ thanh toán trực tiếp" tại bệnh viện — quỹ bảo hiểm sẽ chuyển thẳng tiền cho bệnh viện, sản phụ chỉ cần trả phần chênh lệch nếu viện phí thực tế vượt quá mức trợ cấp, thay vì phải ứng trước toàn bộ chi phí.
  1. Đăng ký khai sinh — trong vòng 14 ngày Sau khi sinh, cha/mẹ cần nộp "Giấy khai sinh" tại UBND nơi sinh hoặc nơi cư trú trong vòng 14 ngày.
  1. Xin tư cách lưu trú cho con — trong vòng 30 ngày Đây là bước rất dễ bị bỏ sót: trong vòng 30 ngày kể từ ngày sinh, cha/mẹ phải nộp hồ sơ xin tư cách lưu trú cho con tại Cục xuất nhập cảnh khu vực. Nếu không làm kịp, bé sẽ không có tư cách lưu trú hợp pháp tại Nhật.
  1. Đăng ký quốc tịch Việt Nam cho con Nhật Bản không cấp quốc tịch theo nơi sinh, vì vậy con sinh ra tại Nhật vẫn cần được đăng ký khai sinh và quốc tịch Việt Nam tại Đại sứ quán/Lãnh sự quán Việt Nam để giữ quốc tịch Việt Nam.
  1. Quyền lợi nghỉ thai sản — hãy biết để tự bảo vệ mình Theo pháp luật lao động Nhật Bản, mọi lao động nữ — kể cả thực tập sinh và lao động diện Kỹ năng đặc định — đều có quyền nghỉ 6 tuần trước sinh và 8 tuần sau sinh, và công ty không được phép sa thải hay gây bất lợi vì lý do mang thai, sinh con. Nếu bị công ty gây áp lực nghỉ việc hoặc buộc về nước vì mang thai, đây là hành vi vi phạm pháp luật — người lao động có thể liên hệ các tổng đài tư vấn miễn phí dành cho người nước ngoài để được hỗ trợ (ví dụ Tokyo Multilingual Consultation Navi, xem bài cẩm nang liên quan).
  1. Đừng quên: Trợ cấp nuôi con hàng tháng Sau khi con chào đời, gia đình có thể đăng ký nhận Trợ cấp trẻ em (Jido Teate) hàng tháng tại UBND — từ tháng 10/2024, chế độ này đã mở rộng đến hết 18 tuổi và không còn giới hạn theo thu nhập hộ gia đình. Mức trợ cấp cụ thể nên hỏi trực tiếp tại UBND nơi cư trú vì có thể thay đổi theo từng giai đoạn.

Bài viết mang tính tổng hợp thông tin công khai, không thay thế tư vấn y tế hay pháp lý. Mức hỗ trợ cụ thể có thể khác nhau theo từng địa phương — vui lòng xác nhận tại UBND nơi cư trú.

Nguồn: Cơ quan Trẻ em và Gia đình Nhật Bản (cfa.go.jp), Hiệp hội Bảo hiểm y tế toàn quốc Kyoukai Kenpo (kyoukaikenpo.or.jp), Luật Tiêu chuẩn Lao động và Luật Bình đẳng cơ hội việc làm Nhật Bản.

Chỗ ở liên quan

Bài cẩm nang khác